توقف بیمارستان ۲۰۰ تختخوابی کنگان؛ نگرانی از کسری بودجه و وضعیت سازه

توقف و تأخیر در اجرای بیمارستان جدید کنگان، هم‌زمان با کاهش قدرت خرید بودجه ۶۰۰ میلیارد تومانی مرحله نخست، نگرانی‌هایی درباره تأمین اعتبار، وضعیت میلگردهای رهاشده و زمان بهره‌برداری از این پروژه ۲۰ هزار مترمربعی ایجاد کرده است.

به گزارش جنوب استان، پروژه بیمارستان تخصصی ۲۰۰ تختخوابی کنگان اکنون با دو چالش عمده اقتصادی و فنی مواجه است؛ از یک‌سو، افزایش هزینه‌های ساخت‌وساز از شهریور ۱۴۰۳ تا مرداد ۱۴۰۵، قدرت خرید بودجه اختصاص‌یافته به مرحله نخست پروژه را کاهش داده و از سوی دیگر، قرارگرفتن بخشی از میلگردها و اجزای سازه در معرض گرما، شرجی و شرایط جوی آزاد، ضرورت بررسی دوباره وضعیت فنی آنها را مطرح کرده است.

برای مرحله نخست این بیمارستان، بودجه‌ای معادل ۶۰۰ میلیارد تومان در شهریور ۱۴۰۳ در نظر گرفته شده بود. این بودجه بر اساس قیمت‌ها و فهرست‌بهای همان سال تنظیم شده است؛ اما بر اساس تحلیل ارائه‌شده، افزایش قیمت مصالح، آهن‌آلات، دستمزد و دیگر نهاده‌های ساختمانی، موجب شده است این مبلغ در ۱۴ مرداد ۱۴۰۵ قدرت خرید سابق خود را نداشته باشد.

در این تحلیل تأکید شده است که برای سنجش وضعیت مالی پروژه‌های عمرانی نباید تنها به تورم عمومی یا شاخص قیمت مصرف‌کننده استناد کرد، زیرا هزینه اجرای پروژه‌های ساختمانی به‌طور مستقیم از شاخص نهاده‌های ساختمانی تأثیر می‌پذیرد.

بر اساس آمارهای مورد استناد این تحلیل، هزینه‌های ساخت‌وساز در پایان سال ۱۴۰۴ در مقایسه با زمستان ۱۴۰۳ تقریباً دو برابر شده است. با این فرض، بودجه ۶۰۰ میلیارد تومانی مرحله نخست بیمارستان که در سال ۱۴۰۳ می‌توانست حجم تعریف‌شده این مرحله را پوشش دهد، اکنون قدرت خریدی معادل حدود ۳۰۰ تا ۳۲۰ میلیارد تومان به ارزش شهریور ۱۴۰۳ دارد.

در نتیجه، برآورد شده است که حدود ۵۰ درصد از ارزش واقعی بودجه اولیه پروژه بر اثر تورم و تأخیر در اجرا کاهش یافته باشد. بر همین اساس، اجرای همان حجم عملیاتی که در سال ۱۴۰۳ پیش‌بینی شده بود، اکنون ممکن است با کسری بودجه‌ای حدود ۴۰ تا ۵۰ درصد مواجه شود.

در صورت تأیید این برآورد، ادامه عملیات بیمارستان نیازمند تأمین اعتبار تکمیلی، به‌روزرسانی فهرست‌بها، اصلاح مقادیر، تعدیل قرارداد یا بازتنظیم مالی پروژه خواهد بود.

در متن ارائه‌شده، وزارت نفت به‌عنوان تأمین‌کننده ۵۰ درصد بودجه احداث بیمارستان معرفی شده است. ازاین‌رو، مشخص‌شدن نحوه جبران کسری احتمالی بودجه و سهم وزارت بهداشت، وزارت نفت، دانشگاه علوم پزشکی و دیگر دستگاه‌های مرتبط در تأمین منابع جدید، از مهم‌ترین ابهام‌های این پروژه است.

چنانچه اعتبار تکمیلی در زمان مناسب تأمین نشود، احتمال تداوم توقف، طولانی‌ترشدن زمان اجرا یا تغییر در حجم و ساختار پروژه مطرح خواهد بود. کاهش زیربنای اجرایی از ۲۰ هزار مترمربع به مساحتی کمتر، تنها به‌عنوان نمونه‌ای فرضی از پیامدهای احتمالی کسری بودجه مطرح شده و در اطلاعات ارائه‌شده، هیچ تصمیم رسمی درباره کاهش متراژ یا تغییر مشخصات پروژه اعلام نشده است.

در کنار بحران مالی، وضعیت فنی بخش‌های رهاشده پروژه نیز به یکی از نگرانی‌های مطرح‌شده تبدیل شده است. بخشی از میلگردهای انتظار برای مدتی در معرض شرایط جوی کنگان قرار گرفته‌اند و احتمال خوردگی، زنگ‌زدگی یا پوسته‌شدن آنها مطرح شده است.

این احتمال، به‌تنهایی به معنای تأیید آسیب‌دیدگی سازه نیست؛ زیرا در اطلاعات ارائه‌شده، نتیجه آزمایش فنی، گزارش دستگاه نظارت یا ارزیابی تخصصی از میزان خوردگی میلگردها وجود ندارد. بااین‌حال، ادامه بتن‌ریزی و عملیات سازه‌ای، بدون بررسی وضعیت آرماتورهای در معرض هوا، می‌تواند درباره کیفیت اتصال مراحل بعدی، دوام سازه و هزینه احتمالی اصلاح یا احیا پرسش‌هایی ایجاد کند.

ازاین‌رو، انتظار می‌رود دستگاه نظارت و کارفرمای پروژه به‌طور شفاف اعلام کنند که چه اقداماتی برای حفاظت از میلگردها انجام شده، آیا آزمایش فنی یا ارزیابی تخصصی صورت گرفته و در صورت مشاهده خوردگی یا کاهش سطح مؤثر میلگردها، چه برنامه‌ای برای اصلاح آنها وجود دارد.

اهمیت این موضوع از آن جهت است که بیمارستان جدید کنگان قرار است برای سال‌ها در حوزه سلامت و درمان مورد استفاده مردم قرار گیرد و کیفیت اجرای سازه، تأسیسات و تجهیزات آن با ایمنی و استمرار خدمات درمانی ارتباط مستقیم دارد.

نگرانی درباره آینده بیمارستان جدید کنگان، در کنار روند طولانی اجرای برخی پروژه‌های عمرانی دیگر در مجموعه درمانی این شهرستان مطرح شده است.

عملیات اجرایی درمانگاه تخصصی شهید هاشمی در اسفند ۱۳۹۷ آغاز شد و اکنون بیش از هفت سال و چهار ماه از شروع احداث آن گذشته است. گفته شده این پروژه به ۹۵ درصد پیشرفت فیزیکی رسیده است.

با وجود پیشرفت اعلام‌شده، بهره‌برداری کامل از درمانگاه تنها به تکمیل ساختمان محدود نمی‌شود و پس از پایان سازه، نصب و راه‌اندازی تأسیسات، خرید و استقرار تجهیزات پزشکی و درمانگاهی و تأمین نیروی انسانی نیز باید انجام شود.

درمانگاه تخصصی شهید هاشمی حدود دو هزار مترمربع زیربنا دارد و احتمال داده شده است که از آغاز عملیات تا بهره‌برداری کامل آن حدود هشت سال زمان صرف شود.

مقایسه روند این پروژه با بیمارستان تخصصی ۲۰۰ تختخوابی کنگان، این پرسش را ایجاد کرده است که بیمارستانی با حدود ۲۰ هزار مترمربع زیربنا، با روندی که از شهریور ۱۴۰۳ آغاز شده است، چه زمانی تکمیل و در اختیار مردم قرار خواهد گرفت.

در اطلاعات ارائه‌شده، برنامه زمان‌بندی به‌روز، درصد پیشرفت فیزیکی، تاریخ پایان عملیات و زمان پیش‌بینی‌شده برای بهره‌برداری بیمارستان جدید کنگان اعلام نشده است؛ بنابراین نمی‌توان زمان مشخصی برای پایان این پروژه تعیین کرد.

پروژه پانسیون شش‌واحدی پزشکان بیمارستان امام خمینی کنگان نیز از دیگر نمونه‌های مطرح‌شده درباره زمان و کیفیت اجرای پروژه‌های عمرانی این مرکز درمانی است.

بر اساس اطلاعات ارائه‌شده، احداث این پانسیون حدود شش تا هفت سال طول کشید و ساختمان آن در شهریور ۱۴۰۴ با حضور استاندار بوشهر به بهره‌برداری رسید.

این ساختمان در همان سال، به دلیل ایرادهای موجود در سقف کاذب کناف، سیستم فاضلاب و نشتی آب، به‌طور کامل از سکنه تخلیه شد. تا ۱۴ مرداد ۱۴۰۵ نیز عملیات تعمیر و رفع ایرادهای اعلام‌شده آن به پایان نرسیده است.

در اطلاعات موجود، علت طولانی‌شدن تعمیرات، وضعیت مسئولیت پیمانکار یا دستگاه نظارت، میزان خسارت و زمان بازگشت پزشکان به این پانسیون اعلام نشده است.

این وضعیت، پرسش‌هایی را درباره نحوه تحویل ساختمان، کنترل کیفیت و تأیید نهایی آن پیش از بهره‌برداری ایجاد کرده است؛ به‌ویژه آنکه ساختمان مدت کوتاهی پس از افتتاح تخلیه شده و زمان پایان تعمیرات آن همچنان مشخص نیست.

در متن ارائه‌شده همچنین به وجود ایرادهای فنی در ساختمان الحاقی سه‌هزار مترمربعی بیمارستان کنگان و ساختمان ام‌آر‌آی این مرکز درمانی اشاره شده است.

جزئیات نوع ایرادها، زمان ساخت، وضعیت فعلی، میزان هزینه تعمیرات و اقدامات اصلاحی این دو ساختمان ارائه نشده است؛ ازاین‌رو، امکان ارزیابی دقیق درباره ابعاد مشکلات آنها وجود ندارد.

بااین‌حال، موارد مطرح‌شده درباره درمانگاه تخصصی شهید هاشمی، پانسیون پزشکان، ساختمان الحاقی، ساختمان ام‌آر‌آی و بیمارستان جدید کنگان، ضرورت بررسی دقیق روند اجرا، نظارت، تحویل و بهره‌برداری از پروژه‌های عمرانی حوزه درمان در این شهرستان را برجسته کرده است.

اکنون وزارت بهداشت، وزارت نفت، دانشگاه علوم پزشکی، کارفرما و دستگاه نظارت پروژه بیمارستان ۲۰۰ تختخوابی کنگان با چند پرسش اساسی روبه‌رو هستند.

نخست اینکه دلیل توقف یا کندی عملیات بیمارستان جدید کنگان چیست و هر یک از دستگاه‌های مسئول چه اقداماتی برای ادامه پروژه انجام داده‌اند؟

دوم اینکه وضعیت فنی میلگردها و بخش‌هایی از سازه که در معرض گرما، شرجی و شرایط جوی آزاد قرار گرفته‌اند چگونه ارزیابی شده و برای جلوگیری از خوردگی، فرسودگی یا کاهش عمر مفید آنها چه برنامه‌ای در نظر گرفته شده است؟

سوم اینکه با توجه به کاهش قدرت خرید بودجه اختصاص‌یافته از شهریور ۱۴۰۳ تا مرداد ۱۴۰۵، کسری احتمالی پروژه از چه محلی جبران خواهد شد و آیا اعتبار جدیدی برای ادامه عملیات اختصاص می‌یابد؟

همچنین مشخص نیست فهرست‌بهای پروژه به‌روزرسانی شده است یا نه، قرارداد موجود چه ظرفیتی برای تعدیل هزینه‌ها دارد و آیا اصلاح مقادیر، تغییر برنامه زمان‌بندی یا بازتنظیم قرارداد در دستور کار قرار گرفته است.

انتشار برنامه زمان‌بندی جدید، میزان پیشرفت فیزیکی، وضعیت پرداخت بودجه، سهم تأمین‌شده هر دستگاه، نتیجه ارزیابی فنی آرماتورها و برآورد تازه هزینه تکمیل پروژه می‌تواند بخشی از ابهام‌های موجود درباره آینده بیمارستان تخصصی ۲۰۰ تختخوابی کنگان را برطرف کند.